Musical Foxtrot
Genoten van de musical Foxtrot. Het verhaal van de musical is eigenlijk flinterdun; maar van welke musical niet? Hierin draait het om het naïeve plattelandsmeisje Josien, gespeeld door Teuntje Post, dat in de roerige jaren dertig naar Amsterdam verhuist. Daar komt ze terecht in een kleurrijk artiestenpension en belandt ze in een wereld vol showbizz, verboden liefdes en maatschappelijke taboes zoals homoseksualiteit en abortus.
Toen Foxtrot in 1977 voor het eerst werd opgevoerd was dat behoorlijk gewaagd. Homoseksualiteit en abortus lagen nog uiterst gevoelig en vooral het feit dat in het nummer Sorry dat ik besta twee mannen elkaar op het toneel zoenden, veroorzaakte in 1977 nog enige opschudding. De muziek van Bannink blijft onovertroffen mooi. Er zitten meerdere aangrijpende nummers in de voorstelling, waaronder Sorry dat ik besta (Romeo en Julius) en vooral het slotnummer De laatste dans — tegenwoordig veelzeggend omgedoopt tot Dansen op de vulkaan.
Juist in dat slot bereikt de ware thematiek van de musical een emotioneel hoogtepunt. Het is een ijzersterk einde dat je haast dwingt om niet alleen naar de jaren dertig te kijken, maar ook naar het huidige tijdsgewricht. In dat opzicht voelde de voorstelling opvallend verwant aan mijn eigen romans Machteloos en Dansen op de Rand.
In Foxtrot en in mijn verhalen voelen de personages dat er iets dreigends nadert, dat de wereld langzaam vijandiger wordt, terwijl ze tegelijkertijd proberen mens te blijven. In Machteloos probeert Jules het tij nog te keren; in Dansen op de Rand weigert Julius zich neer te leggen bij de toekomst die hem wordt opgedrongen. In Foxtrot kiezen de personages ervoor om ondanks alles te blijven zingen, drinken en dansen — niet uit vrolijkheid, maar als een bijna wanhopige vorm van overleven. De cast wist dat spanningsveld bijzonder overtuigend over te brengen. Naast William Spaaij waren vooral Renée de Gruijlals Lisette en Teuntje Post erg sterk. Ook de inmiddels 81-jarige theatericoon Gerrie van der Klei — die in de oorspronkelijke versie uit 1977 zelf nog Lisette speelde — maakte veel indruk als Mathilde. Samen met Marjolijn Touw zorgde zij bovendien voor de nodige humor en lichtheid binnen het verder behoorlijk donkere verhaal: ✭✭✭✭
Foxtrot - De Laatste Dans (YouTube - 1977 uitvoering)
Foto: Danny Kaan